ന്യൂഡൽഹി: ജൂൺ 12-ന് മെക്സിക്കോയ്ക്കെതിരായ മത്സരത്തിൽ ‘ബഫാന ബഫാന’ (ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ടീം) 2-0 ന് പരാജയപ്പെട്ടത് വലിയ വിമർശനങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചിരുന്നു. ലോകകപ്പിൽ 48 ടീമുകളെ ഉൾപ്പെടുത്തിയതിനെതിരെയും ട്രോളുകൾ വഴിയും വലിയ പരിഹാസമാണ് ടീം നേരിട്ടത്. കളിയുടെ അവസാനഘട്ടത്തിൽ ഫ്രീ-കിക്കിലുണ്ടായ പിഴവ് ടീമുകളുടെ നിലവാരത്തിലെ അന്തരം വ്യക്തമാക്കുന്നതായിരുന്നു.
മെക്സിക്കോയുടെ ആദ്യ ഗോളിന് വഴിയൊരുക്കുകയും പിന്നീട് ചുവപ്പ് കാർഡ് കണ്ട് പുറത്താവുകയും ചെയ്ത ഡിഫൻസീവ് മിഡ്ഫീൽഡർ യായ സിത്തോളെയാണ് സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ ഏറെ വിമർശിക്കപ്പെട്ടത്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് വെച്ചുള്ള പരിഹാസങ്ങളും ഇതിന് ആക്കം കൂട്ടി.
എന്നാൽ ജൂൺ 25-ന് ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക തിരിച്ചു വരവ് നടത്തി. മോണ്ടെറെയിൽ നടന്ന മത്സരത്തിൽ ദക്ഷിണ കൊറിയയെ 1-0 ന് തോൽപ്പിച്ച് ചരിത്രത്തിലാദ്യമായി ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക ലോകകപ്പിന്റെ നോക്കൗട്ട് ഘട്ടത്തിലേക്ക് യോഗ്യത നേടി.
ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലുടനീളം നടക്കുന്ന ആഘോഷങ്ങളും ജുലു ഗാനങ്ങളും പതിറ്റാണ്ടുകളായുള്ള കാത്തിരിപ്പിന് ശേഷമുള്ള ആശ്വാസമാണ് വിളിച്ചോതുന്നത്. ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ സമൂഹത്തിൽ ഫുട്ബോളിനുള്ള സവിശേഷമായ സ്ഥാനം ഈ നേട്ടത്തിന് കൂടുതൽ തിളക്കം നൽകുന്നു.
ചരിത്രപരമായി ക്രിക്കറ്റും റഗ്ബിയും വരേണ്യവർഗത്തിനുള്ളതായിരുന്നു. കൊളോണിയലിസവുമായും വർണ്ണവിവേചന കാലത്തെ അധികാരഘടനയുമായും ബന്ധപ്പെട്ടു കിടന്ന ഈ കായിക ഇനങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക ക്ലബ്ബുകളും സൗകര്യങ്ങളുമുണ്ടായിരുന്നു. ഇന്നും ഈ കായിക ഇനങ്ങളിൽ പ്രത്യേക സംവരണ നയങ്ങൾ (ട്രാൻസ്ഫോർമേഷൻ) നിലനിൽക്കുന്നുണ്ട്.
FIFA മത്സരങ്ങളിൽ വെളുത്ത വർഗക്കാരായ താരങ്ങൾ മാത്രം പ്രതിനിധീകരിച്ചിരുന്ന കാലത്തും, ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിൽ ഫുട്ബോൾ അധസ്ഥിതരുടെ കായിക വിനോദമായി വളർന്നു. നഗരങ്ങളിലെ സമ്പന്ന മേഖലകളിൽ നിന്ന് മാറി ജീവിച്ചിരുന്ന കറുത്ത വർഗക്കാരുടെ ടൗൺഷിപ്പുകളിലായിരുന്നു ഫുട്ബോൾ വേരൂന്നിയത്.
വർണ്ണവിവേചനത്തിനെതിരായ പ്രതിഷേധത്തിന്റെ പ്രതീകമായിട്ടാണ് ഫുട്ബോളിനെ അക്കാലത്ത് കണ്ടിരുന്നത്. തൊഴിലാളികൾ മുൻകൈയെടുത്ത് രൂപീകരിച്ച ക്ലബ്ബുകൾ അന്ന് വലിയ മുന്നേറ്റമുണ്ടാക്കി.
ജോഹന്നാസ്ബർഗിലെ കെയ്സർ ചീഫ്സ്, ഒർലാൻഡോ പൈറേറ്റ്സ്, പ്രിട്ടോറിയയിലെ മമെലോഡി സൺഡൗൺസ് എന്നിവ അങ്ങനെയാണ് ഉയർന്നുവന്നത്. നല്ല മൈതാനങ്ങൾ ഇല്ലാത്തതിനാൽ മണ്ണിൽ കളിച്ചു വളർന്നതുകൊണ്ട് തന്നെ വേഗതയേറിയതും തന്ത്രപരമായതുമായ കളിയാണ് അവർ വികസിപ്പിച്ചെടുത്തത്.
ഈ മൂന്ന് ക്ലബ്ബുകളാണ് ഇന്നും ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ഏറ്റവും ജനപ്രീതിയുള്ളവ. പൈറേറ്റ്സും ചീഫ്സും തമ്മിലുള്ള സോവെറ്റോ ഡെർബി കാണാൻ ഫെബ്രുവരിയിൽ FNB സ്റ്റേഡിയത്തിൽ ഒത്തുചേർന്നത് ഒരു ലക്ഷത്തിലധികം ആളുകളാണ്. മെയ് മാസത്തിൽ ആഫ്രിക്കൻ ചാമ്പ്യൻസ് ലീഗ് ഫൈനൽ കാണാൻ 51,000 പേർ പ്രിട്ടോറിയയിൽ എത്തിയിരുന്നു.
ഈ ക്ലബ്ബുകളാണ് ദക്ഷിണാഫ്രിക്കൻ ദേശീയ ടീമിലേക്ക് താരങ്ങളെ വാർത്തെടുക്കുന്നത്. ലോകകപ്പ് സ്ക്വാഡിലെ 26 പേരിൽ 16 പേരും ഈ രണ്ട് ക്ലബ്ബുകളിൽ നിന്നുള്ളവരാണ്. ദക്ഷിണ കൊറിയയെ തോൽപ്പിച്ച ടീമിലെ ഏഴ് സ്റ്റാർട്ടിംഗ് താരങ്ങളും മൂന്ന് സബ്സ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടുകളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. ടീമിലെ 23 പേരും കറുത്ത വർഗക്കാരാണ് എന്നത് ടൗൺഷിപ്പ് ഫുട്ബോളിന്റെ കരുത്താണ് കാണിക്കുന്നത്.
മികച്ച കളിക്കാരെ യൂറോപ്യൻ ലീഗുകളിലേക്ക് അയക്കുക എന്നതാണ് വിജയത്തിനുള്ള വഴിയെന്ന പൊതുധാരണയെ ഇത് തിരുത്തുന്നു. ഇത്രയും കാലം യൂറോപ്യൻ ലീഗുകളെ ആശ്രയിച്ചിട്ടും ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയ്ക്ക് ലോകകപ്പിൽ വലിയ നേട്ടങ്ങളുണ്ടാക്കാൻ കഴിഞ്ഞിരുന്നില്ല.
എന്നാൽ കോച്ച് ഹ്യൂഗോ ബ്രൂസ് തദ്ദേശീയരായ കളിക്കാർക്ക് മുൻതൂക്കം നൽകി ടീമിനെ ശക്തിപ്പെടുത്തി. 2021-ലെ ആഫ്രിക്കൻ കപ്പിൽ യോഗ്യത നേടാനാവാതെ വന്നതിന് ശേഷം, വേഗതയും ശാരീരികക്ഷമതയുമുള്ള യുവതാരങ്ങളെ വളർത്തുന്നതിലാണ് ബ്രൂസ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചത്. ഇത് ടീമിന്റെ പഴയ ശൈലിയോട് ചേർന്നുള്ള ആധുനിക പരിഷ്കരണമായിരുന്നു.
ഈ മാറ്റം പെട്ടെന്ന് തന്നെ ഗുണം ചെയ്തു. AFCON 2023-ൽ മൂന്നാം സ്ഥാനത്തെത്താനും ശക്തരായ മൊറോക്കോയെ അട്ടിമറിക്കാനും ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയ്ക്ക് കഴിഞ്ഞു. ലോകകപ്പ് യോഗ്യതയിൽ നൈജീരിയയെ പിന്നിലാക്കി ഗ്രൂപ്പിൽ ഒന്നാമതെത്താനും അവർക്കായി.
2010 ലോകകപ്പിൽ സിഫിവെ ത്സബാലാലയുടെ ഗോൾ മാത്രമായിരുന്നു ആരാധകർക്ക് ഓർക്കാനുള്ളത്. എന്നാൽ ഇപ്പോൾ ബ്രൂസിന്റെ കുട്ടികൾ പുതിയ ചരിത്രം കുറിക്കുകയാണ്. ഇനി സഹ-ആതിഥേയരായ കാനഡയ്ക്കെതിരായ നിർണ്ണായക മത്സരത്തിനാണ് ടീം തയ്യാറെടുക്കുന്നത്.